Jak znaleźć odpowiedni ETF za pomocą sztucznej inteligencji (AI)?

Inwestowanie indeksowe bez wątpienia jest teraz w modzie, ale jak wybrać konkretny ETF? Polski inwestor ma ich do dyspozycji tysiące. Brzmi kusząco? Niekoniecznie. Dla początkujących wybór jednego z nich może być równie łatwy, co szukanie igły w stogu siana.

Od czego zacząć poszukiwania? Skąd mam wiedzieć, który wybrać? Ile czasu mi to zajmie? Jak się przy tym nie pomylić? I jak poradzić sobie z technikaliami, żeby ze snajperską precyzją trafić dokładnie w ten, który będzie dla mnie odpowiedni?

Brzmi jak materiał na solidną pracę naukową? Albo przynajmniej (o zgrozo!) na kilkuletnie studia podyplomowe?

W tym artykule pokażę Ci, jak podszedłbym do wyboru konkretnego ETF-u, gdybym dopiero zaczynał swoją przygodę z inwestowaniem. Korzystając z narzędzi dostępnych bezpłatnie dla każdego (nie myślę tu o niczym innym, jak o sztucznej inteligencji :)). Pamiętając jednocześnie, że jest ona świetnym rozwiązaniem tylko wtedy, gdy wiem czego szukam i potrafię zweryfikować to, co znajdę.

I dokładnie przez tę ścieżkę przeprowadzę Cię krok po kroku. I uwaga! Zajmie nam to kilkanaście minut, a nie kilka lat.

Co może doprowadzić początkującego inwestora do zguby?

Zanim przejdziemy do konkretów, chcę Cię przestrzec przed jedną pułapką. Gdy słyszę, że ktoś wpisał w okienko ChataGPT „w jaki ETF zainwestować?”, dostaję gęsiej skórki.

Wyobraź sobie, że wchodzisz do sklepu z elektroniką i pytasz sprzedawcę: „Jaki produkt mam kupić?” Bez określenia czego dokładnie potrzebujesz, podania parametrów które są dla Ciebie ważne, sprawdzenia ceny. Bez żadnego kontekstu. Odpowiedź będzie albo zbyt ogólna, albo dopasowana do tego, co akurat zalega w magazynie.

Sztuczna inteligencja zadziała podobnie. Nie dopyta o szczegóły, nie skrytykuje. Ale za wszelką cenę będzie próbowała „uszczęśliwić Cię na siłę”. Nawet jeśli istnieje ryzyko, że odpowiedź, którą otrzymasz, będzie tylko wytworem jej wyobraźni (halucynacją).

Jeśli jednak zaczniesz zadawać konkretne, ustrukturyzowane pytania, może stać się Twoim najlepszym pomocnikiem. I dokładnie do tego celu bym ją wykorzystał.

Krok 1: Decyduję, w co chcę zainwestować za pomocą ETF

Pamiętaj, że ETF to tylko „opakowanie” na różne klasy aktywów. Zanim zaczniesz szukać konkretnego ETF-u, odpowiedz sobie na pytanie: „w co konkretnie chcę zainwestować za jego pomocą?”

W jaką część świata? Który kraj, sektor, region? W jakie aktywa?

Według moich obserwacji, zainteresowanie osób początkujących najczęściej zmierza w następujących kierunkach:

• Cały świat – gospodarka krajów rozwiniętych i rozwijających się,
• Rynki rozwinięte – m.in. USA, Europa Zachodnia,
• Rynki wschodzące – czyli kraje uznawane za rozwijające się, na przykład Chiny, Indie, Brazylia i inne,
• Sam rynek USA,
• Polska giełda – dla tych, którzy chcą skupić się na GPW,
• Konkretna branża lub surowiec – technologie, energetyka, złoto, uran itp.,
• Obligacje – na przykład średnioterminowe, długoterminowe lub korporacyjne z różnych krajów.

Na potrzeby tego artykułu wcielę się w rolę początkującego inwestora z perspektywą długoterminową (kilka, kilkanaście a nawet kilkadziesiąt lat), który chce rozpocząć swoją przygodę na rynku akcji. Nie próbuje jednak zgadywać, kto będzie zwycięzcą (jaki kraj czy branża), a kto przegranym w globalnym wyścigu. Chce „kupić” całą gospodarkę światową odwzorowaną w jednym ETF.

Metoda, którą za chwilę zobaczysz, zadziała jednak tak samo dla każdego innego kierunku. Wystarczy podmienić odpowiedni fragment w każdym z kolejnych kroków.

Krok 2. Szukam odpowiedniego indeksu

W Kroku 1 wybrałem kierunek, który mnie interesuje. W moim przykładzie jest to „cały świat”.

Pora „zatrudnić do roboty” sztuczną inteligencję.

Otwieram dowolny chat AI (ChatGPT, Claude, Gemini) – taki, w którym pracuje mi się najwygodniej. Następnie kopiuję poniższy prompt, zmieniając jedynie fragment w nawiasie kwadratowym tak, aby odpowiadał kierunkowi, który wybrałem w kroku pierwszym:

W swoim przykładzie korzystam z claude.ai od firmy Anthropic.

W moim przykładzie w [ ] wpisuję: „akcje z całego świata, tak żeby ich udział odzwierciedlał proporcję w światowym rynku”.

Co zobaczę? Kilka nazw indeksów z krótkim opisem. W przypadku globalnego rynku akcji pojawią się zapewne MSCI ACWI i FTSE All-World oraz alternatywy. Czytam opisy i wybieram jeden, który najbardziej pasuje do mojego wyobrażenia o tym, co chcę posiadać. Następnie przechodzę do kolejnego kroku.

Ja z listy indeksów wybrałem indeks MSCI All Country World Index (ACWI).

Krok 3. Szukam ETF-u dla wybranego indeksu

Wiem już, jaki indeks mnie interesuje, zatem pytam AI o ETF-y, które ten indeks odwzorowują. Tym razem jednak nie zadaję ogólnego pytania, lecz wprowadzam konkretne wymagania do moich poszukiwań.

Jakie to wymagania? Zanim przedstawię konkretne polecenie do wpisania w okienko chatu AI, wyjaśnię krótko kluczowe parametry, które chcę sprawdzić.

• Numer ISIN: to 12-znakowy „PESEL” danego ETF-u, taki sam u każdego brokera na świecie. Wpisując go w okienku wyszukiwarki swojego konta maklerskiego, mam pewność, że się nie pomylę i kupię dokładnie ten ETF, który wybrałem.
  
  Każdy ETF ma również swój Ticker (krótki symbol). Ale uwaga! Ten sam ETF może mieć różne Tickery u różnych brokerów! Numer ISIN zawsze będzie ten sam.
  
  
• Wielkość funduszu: Im większy fundusz, tym więcej aktywów ma w zarządzaniu i tym większa płynność dla jego jednostek. W dużym funduszu bez problemu można nie tylko kupić, ale też sprzedać jednostki ETF-u, bez obawy, że po drugiej stronie transakcji nie będzie chętnych na odkup.
  
  Osobiście wybieram fundusze o wielkości przynajmniej kilku miliardów euro. Jeśli jednak mowa o ETF-ach na polską giełdę (np. na indeks mWIG40), ta granica nie ma zastosowania. Krajowe fundusze są znacznie mniejsze, co w przypadku naszego (małego w skali świata) rynku jest normą.
  
  
• TER (Total Expense Ratio): to całkowity koszt funduszu, czyli ile będzie mnie kosztować utrzymanie pozycji w skali każdego roku. To opłata dla emitenta („opiekuna”) ETF-u, który „wypuszcza” go na rynek. Warto pamiętać, że w długim terminie wysokie koszty potrafią znacząco uszczuplić ostateczny wynik inwestycyjny, dlatego teoretycznie im niższy TER, tym lepiej dla portfela.
  
  W moim podejściu jest to bardzo ważny wskaźnik, na który zawsze zwracam uwagę, jednak nie jest on dla mnie parametrem kluczowym. Priorytetem pozostaje bowiem bezpieczeństwo moich środków. Z tego powodu, jeśli mam do wyboru dwa fundusze, z których jeden kusi niższymi kosztami, ale jest krótko na rynku lub ma małe aktywa w zarządzaniu (mniejszą płynność), a drugi odwzorowuje ten sam lub podobny indeks, ale jest droższy, to i tak wybiorę ten z wyższym TER. Natomiast w przypadku dwóch funduszy o zbliżonej historii oraz dużych aktywach, zwykle wybieram ten z niższym TER.
  
  
  
• Replikacja fizyczna lub syntetyczna: ETF zawiera konkretne aktywa, na przykład spółki z wybranego indeksu. ETF z replikacją fizyczną po prostu kupuje akcje tych spółek.
  
  ETF z replikacją syntetyczną naśladuje ich cenę inaczej: nie przez bezpośredni zakup, lecz przez odwzorowanie ich zachowania za pomocą innych instrumentów finansowych. „Syntetyki” stosuje się zwykle tam, gdzie fizyczny zakup akcji jest utrudniony lub nieopłacalny. Lub po to, aby obniżyć koszt funduszu. Czy replikacja syntetyczna jest czymś złym? Nie oceniam, ale sam preferuję fizyczną 🙂
  
  
• Polityka akumulująca (Acc) lub dystrybucyjna (Dist): Spółki wchodzące w skład ETF-u często wypłacają dywidendy. Fundusz akumulujący reinwestuje je automatycznie z powrotem w fundusz, czyli wartość moich jednostek rośnie, a ja nic nie muszę robić.
  
  Fundusz dystrybucyjny wypłaca dywidendy na konto maklerskie jako gotówkę. Ale pamiętajmy, że podlegają one opodatkowaniu! Zarówno podatkiem „u źródła”, jak i podatkowi od zysków kapitałowych 19%, które w niektórych przypadkach trzeba rozliczyć samodzielnie.
  
  Ja preferuję ETF-y akumulujące. W razie konieczności skorzystania z kapitału, mogę sprzedać część jednostek ETF-a, a w przypadku braku transakcji w danym roku nie muszę martwić się o rozliczenie, którego po prostu nie ma (brak sprzedaży aktywa = brak zdarzeń podatkowych).
  
  
• UCITS: to regulacje europejskie, które zapewniają, że dany fundusz spełnia określone standardy ochrony inwestora i jest dostępny dla rezydentów Unii Europejskiej bez dodatkowych formalności. ETF z oznaczeniem UCITS kupuję u brokera tak samo prosto jak akcje polskich spółek.

Gdy wiem już, które parametry muszę sprawdzić, otwieram nowe okienko chatu lub korzystam z tego samego, w którym pracowałem przy kroku 2. Wklejam poniższy prompt, zmieniając fragment w nawiasie kwadratowym:

W moim przykładzie w [ ] wpisuję: „MSCI All Country World Index (ACWI)”

Na własne potrzeby wybieram ETF o największej kapitalizacji: iShares MSCI ACWI UCITS ETF USD (Acc) | ISIN: IE00B6R52259 | TER: 0,20% | AUM: ~23 mld EUR

Krok 4. Weryfikuję wybrany fundusz

Wybrałem już fundusz, który mnie interesuje. Ale to jeszcze nie koniec pracy.

Sztuczna inteligencja może się mylić, czegoś nie powiedzieć albo najzwyczajniej w świecie popełnić błąd, który w przypadku inwestowania potrafi być kosztowny. Warto więc potwierdzić, że dane, które otrzymałem, są zgodne z rzeczywistością.

Najlepiej zrobię to, sięgając po dokument PRIIPs KID. Brzmi groźnie? To tylko oficjalny opis danego funduszu, przygotowany przez jego emitenta. Coś w rodzaju instrukcji obsługi ze wszystkimi kluczowymi parametrami. Każdy ETF dostępny w Unii Europejskiej musi taki dokument posiadać.

Gdzie go znaleźć? Ja korzystam z portalu www.atlasetf.pl

Wklejam w wyszukiwarkę portalu numer ISIN znaleziony w poprzednim kroku i od razu widzę czytelne podsumowanie kluczowych parametrów, które powinno pokrywać się z tym, co podała AI.

Ale to dla mnie za mało!

Przy każdej pozycji na portalu, pod opisem ETF-u, znajduje się zestaw dokumentów do pobrania, w tym właśnie PRIIPs KID. Na szczęście nie muszę „przekopywać się” przez cały ten dokument samodzielnie (choć oczywiście można to zrobić i będzie to najpewniejsza metoda weryfikacji :)).

W praktyce jednak pobieram PRIIPs KID na komputer lub telefon i dodaję jako załącznik do okienka czatu. W ChatGPT, Claude i Gemini zrobię to, klikając „+”, a następnie ikonę spinacza.

Dodając załącznik wpisuję prompt:

„Załączam dokument PRIIPs KID funduszu ETF. Sprawdź w dokumencie i potwierdź następujące parametry: 1) pełna nazwa funduszu, 2) numer ISIN, 3) TER — podaj dokładną wartość procentową, 4) typ replikacji (fizyczna czy syntetyczna), 5) polityka dywidendowa (akumulująca Acc czy dystrybucyjna Dist), 6) czy fundusz jest zgodny z regulacjami UCITS.„

AI odczyta dokument i wypisze parametry wprost ze źródła. Ty możesz spokojnie porównać wyniki z tym, co ustaliłeś w kroku trzecim, i sprawdzić, czy wszystko się zgadza w 100%.


W moim przykładzie otrzymałem odpowiedź:

Analiza dokumentu KID wykazała, że iShares MSCI ACWI UCITS ETF stosuje replikację fizyczną z optymalizacją (sampling). Oznacza to, że fundusz co do zasady fizycznie kupuje akcje spółek z indeksu, ale zastrzega sobie możliwość użycia instrumentów pochodnych w przypadku niektórych rynków (głównie wschodzących) , gdzie bezpośredni zakup akcji jest utrudniony lub drogi.

Podjąłem decyzję, że akceptuję to rozwiązanie, ponieważ moim głównym kryterium jest bezpieczeństwo (wielkość funduszu) i dywersyfikacja. iShares to największy dostawca ETF na świecie, zarządzający aktywami o wartości bilionów dolarów .To dla mnie wystarczający argument, żeby zaakceptować ten niewielki kompromis względem czystej replikacji fizycznej. Ale pamiętaj, że to tylko mój przykład 🙂

Krok 5. Kupuję ETF u brokera

Mam zweryfikowany numer ISIN i potwierdzone parametry funduszu. To wszystko, czego potrzebuję.

Otwieram platformę swojego brokera, wpisuję numer ISIN w wyszukiwarkę i od razu widzę dokładnie ten ETF, który wybrałem.

Mam dwie opcje do wyboru, ale w rzeczywistości to ten sam fundusz. Różnią się one jedynie tym, na jakiej giełdzie są notowane i w jakiej walucie są kupowane/sprzedawane. Zauważ, że w tym konkretnym przypadku u jednego brokera ten sam ETF ma dwa różne tickery! Jeden to ISAC, a drugi to IUSQ. Dlatego zawsze szukam funduszu po numerze ISIN. Będzie on taki sam dla obu tych opcji, co daje pewność, że to ten sam produkt.

Waluta, w której notowany jest fundusz, nie ma znaczenia, ponieważ ostateczny wynik inwestycji w obu wariantach będzie taki sam. W moim przypadku wybieram ETF notowany w euro, ponieważ akurat taką walutę posiadam na rachunku inwestycyjnym.

Wybieram liczbę jednostek, które chcę kupić, i klikam „kup”.

Szukaj, sprawdzaj, dociekaj

Mam nadzieję, że mój przykład pokazał, że znalezienie odpowiedniego funduszu ETF wcale nie musi być „drogą przez mękę”. Kilkanaście minut i kilka dobrze zadanych pytań wystarczy, żeby wyszukać konkretny instrument spośród tysięcy dostępnych.

Zwróć uwagę na jedną rzecz: sztuczna inteligencja może być świetnym asystentem, ale tylko wtedy, gdy podjąłeś świadomą decyzję, w co chcesz zainwestować i jakich parametrów szukasz. Bez tej wiedzy nawet najlepsze narzędzie może wprowadzić w błąd. I pamiętaj! To Ty jesteś odpowiedzialny za własne wybory inwestycyjne. Szukaj samodzielnie, weryfikuj, sprawdzaj i nie polegaj wyłącznie na opiniach innych czy technologii (choćby tej najbardziej inteligentnej :)).

Jeśli jednak chcesz wiedzieć, jakie konkretne rozwiązania stosują praktycy obecni na rynku przez lata, zapisz się do naszego newslettera (kliknij tutaj). Piszemy tam wprost: co kupujemy, dlaczego i jakie kryteria bierzemy pod uwagę.

Powiązane wpisy

Wpisy na blogu:

1. „ETF. Jak jednym kliknięciem kupić cały rynek?”

2. „Od czego zacząć inwestowanie? 12 kroków – instrukcja krok po kroku”
3. „Jakie aktywa wybrać do portfela inwestycyjnego? Buduję od zera.”